Poeriem, Feest van overwinning

Poeriem, Feest van overwinning

door Cisca Mudde

Het boek Ester wordt wereldwijd in de synagogen gelezen tijdens de viering van Poeriem. Ook wordt er meestal een Poeriemspiel uitgevoerd door de leden van de gemeenten. Hierin wordt de strijd uitgebeeld die zich afspeelde in het Perzië van die tijd. Vaak maakt men er een bijna poëtisch blijspel van. In deze tijd is de onderliggende toon nog net zo actueel als in het Bijbel boek Esther. Haman, hij staat voor het altijd aanwezige antisemitisme dat ook in deze tijd springlevend is. In vele gezichten vertoont de geest van deze Jodenhater zich door de eeuwen heen,  steeds weer.

De vele terugkerende pesterijen en dodelijke aanvallen middels messteken op de straten van Jerusalem, Tel-Aviv en in het hele land is altijd aanwezig. De pogroms door de eeuwen heen met als gruwelijk hoogtepunt de Holocaust , vertoont een gelaat vol haat tegen het Joodse volk. Echter nooit eerder was Israëls veiligheidsdienst zo op scherp als heden ten dage overal in de wereld. Een feit wat niet altijd gezegd kan worden van vele andere landen in de wereld, die nu, te maken hebben met vervolging dood en verderf.

De nationale Holocaust herdenking  op zondag 29 januari jl. gehouden in het Wertheimpark te Amsterdam, was opnieuw een indrukwekkend terugzien op de ondenkbare daad, tijdens de tweede wereldoorlog. Nog steeds is het actueel en noodzakelijk om de Holocaust te gedenken, het mag niet vergeten worden.

Mijn gedachten gingen op die dag terug naar het aloude Bijbel verhaal, dat gaat over Mordechai en Esther en de aartsvijand Haman.  Ik vroeg me af, zijn er vandaag de dag wel genoeg mensen als deze Mordechai en Esther. Oplettende mensen die niet leven bij de waan van de dag, maar die zien wat er werkelijk gebeurt, in deze woelige wereld. Ja! Die zijn er juist nu onder de Joden. Zien wij waar Haman kantoor houdt, terwijl de tijd voort raast en het nieuws verkleint tot een Twitter.

Het gaat velen van ons goed, er is welvaart en genoeg van alles in dit deel van de wereld. Zit Mordechai nog in de poort om te horen waar het echte nieuws over gaat. Laat Esther zich aanspreken, door de Mordechai van vandaag? Als duidelijk wordt dat het monster weer de kop opsteekt, onderneemt ze dan weer actie, die tot verandering en redding leidt? Ja! Ook hier kan je zeggen, de Veiligheidsdienst van Israël is alerter dan ooit.

Zo erg als het in Israël het afgelopen jaar is geweest, met de messentrekkers, zo bont is het in Nederland gelukkig nog niet. Maar de vraag rijst, zijn wij, de hedendaagse gewone burger Mordechai’ s en Esther’ s wakker, om de Haman van deze tijd achter de maskers van mensenrechten organisaties of de VN te herkennen? De wind wakkert ook nu weer langzaam aan, tot een gure oostenwind.

Zijn wij in staat om Haman te weerstaan zoals in Bijbelse tijden. De Haman geest is nog precies dezelfde, alleen de omstandigheden zijn anders. Het Bijbelse Poeriem liep uit op een spetterende overwinning, voor het Joodse volk. Zo was het helaas niet altijd, vandaar de Holocaust herdenkingen wereldwijd. Zijn wij nu in deze tijd zo moedig dat we onze nek durven uit steken om het onrecht te benoemen, of kijken we weg.

Mordechai zei tegen Esther, ‘denk niet dat jij het er levend van af gaat brengen, dat redt je niet’ . (eigen vertaling redactie) Echter als jij het niet aanpakt, zal ook jij, samen met jouw volk ten ondergaan’! Wat een bruisend voorbeeld voor ons nu in deze tijd. Mordechai vertrouwde de Eeuwige. Hij begreep dat Haman springlevend was en vol zat met de eeuwenoude haat tegen zijn volk. Hij greep in en G’d gaf de overwinning. Dan maak je werkelijk verschil.

Ik luisterde naar de ontroerende verhalen van een van de achterkleinkinderen van een Holocaust overlevende, oprecht en vol leven. Het raakt steeds weer, met steeds een ander aspect wat mij raakt, net als de gebroken spiegels van het monument, van de hand van Jan Wolkers. Het bleke zonnetje weerkaatste in het gebroken spiegelglas en gaf eveneens vele aspecten van dat licht weer.

We leven in een gebroken wereld, ver weg van Gan Eden, maar Poeriem laat zien dat het lot te keren is. Dat geeft hoop en zicht op de toekomst, ondanks de zwaarte van het herdenken. Leven is sterker, maar vraagt moed en opstaan voor recht. Een ding is zeker, G’d zal nooit meer toestaan dat Zijn volk op een dergelijke manier wordt vernietigd, Hij zal de aartsvijand eens en voor altijd verslaan, hun plek zal niet meer worden gevonden, op deze aarde.

Laten wij vol goede moed onze posten innemen, oplettend zijn en moedig. Buig niet voor Haman in welke vorm dan ook, waarschuw elkaar zoals Mordechai Esther, de werkelijkheid liet zien en handel naar vermogen. G’d zal zich bij ons voegen, de veiligheidsmaatregelen staan op scherp, de overwinning zal groot zijn. Poeriem is een feest van hoop en overwinning. Elk slachtoffer van deze antisemiet zal worden gewroken, hij heeft al verloren, maar weet het nog niet.

Een goed en wakker Poeriem 5777